Pijn met aligners: wat is normaal en wat niet?

Een aligner duwt je tanden telkens een klein stukje verder. Dat duwen merk je, vooral in de eerste dagen met een nieuw hoesje. De meeste mensen beschrijven het als een strak gevoel, alsof je tanden de hele dag zacht worden vastgehouden.

Daarnaast kun je dit tegenkomen:

• Je tanden zijn gevoelig als je bijt of kauwt.
• Je tanden voelen iets losser aan als je het hoesje uitdoet. Ook dat kan erbij horen zolang ze in beweging zijn.
• Een randje van het hoesje of een attachment schuurt langs je lip, wang of tandvlees.

Dat laatste is geen druk maar schuren, en dat is een ander verhaal. Daarover verderop meer.

Een nieuw hoesje is gemaakt voor de stand waar je tanden naartoe gaan, niet voor de stand waarin ze nu staan. Daarom voelt het de eerste dag strakker en klikt het soms wat lastiger op zijn plek. Kleine verschillen tussen hoesje en tanden zijn normaal. Je tanden hebben even tijd nodig om naar die nieuwe stand te schuiven.

Rond de wortel van elke tand zit een dun laagje weefsel dat de tand in het bot vasthoudt. Wordt de tand geduwd, dan wordt dat weefsel aan één kant samengedrukt en ontstaat er een tijdelijke ontstekingsreactie. Die maakt je tanden gevoeliger. De reactie is na ongeveer een dag op zijn sterkst en zakt daarna weer, en daarom wordt het gevoel na een paar dagen minder.

Bij de meeste mensen druk. Align, de maker van Invisalign, schrijft zelf dat mensen het meestal als 'druk' omschrijven. In een ouder onderzoek onder 54 mensen die al een paar maanden in behandeling waren, had ruim een derde geen pijn en ruim de helft lichte pijn. Een kleine groep had meer last.

Het kan ook anders uitpakken. In een ander onderzoek onder volwassenen meldden mensen met aligners in de eerste dagen juist behoorlijk wat pijn. Hoe het bij jou gaat, weet je pas als je begint. Wat de een nauwelijks merkt, vindt de ander de eerste dagen echt naar. En in het onderzoek onder 54 mensen had bijna de helft wel eens moeite met kauwen, meestal omdat hun tanden gevoelig waren voor druk.

De eerste dag is meestal het zwaarst. Een recent overzicht van 34 studies naar bijwerkingen van aligners vond dit patroon: de pijn piekt binnen 24 uur, neemt rond dag drie af en is na een week minimaal.

Bij elk nieuw hoesje kan de druk terugkomen. Volgens de gebruiksaanwijzing van Align duurt dat een paar dagen en trekt het daarna geleidelijk weg. In een onderzoek waarin mensen elke dag bijhielden hoeveel last ze hadden, was het ongemak na latere stappen steeds lager dan bij de allereerste start. Het eerste hoesje is dus meestal het lastigste.

Er is geen trucje dat de druk helemaal wegneemt. Je kunt het jezelf wel makkelijker maken.

• Eet de eerste dag iets zachters. Kauwen is voor veel mensen het gevoeligste moment.
• Laat je hoesjes erin. Gewone druk is geen reden om ze langer uit te laten, want je tanden bewegen alleen als ze in zitten. Je draagtijd blijft ongeveer 22 uur per dag. Waarom dat zo telt, lees je in moet je je aligners echt 22 uur per dag in?
• Hindert de druk je bij werken of slapen, dan kan een gewone pijnstiller helpen. Lees eerst de bijsluiter, houd je aan wat daarin staat en vraag je apotheker of huisarts als je twijfelt of hij bij jou past.
• Schuurt er een randje? Wacht niet tot er een wondje zit, maar vraag de praktijk wat je kunt doen.

Druk die elke dag wat minder wordt, hoort erbij. Neem contact op met de praktijk als:

• de pijn na een paar dagen niet minder wordt, of juist erger
• een nieuw hoesje duidelijk niet goed aansluit
• een attachment loszit of is afgebroken
• een randje blijft schuren of een plekje maakt dat niet rustig wordt
• je twijfelt of iets nog normaal is

Voel je scherpe pijn of heb je zoveel last dat je het niet volhoudt? Doe dan je vorige hoesje weer in en neem meteen contact op met de praktijk.

Heel zelden reageert iemand allergisch op het materiaal. Merk je na het indoen een zwelling of een andere heftige reactie, haal je hoesjes dan uit en zoek direct medische hulp.

Voor de rest geldt: je hoeft niet te wachten tot je volgende controle. Liever een keer te vaak gevraagd dan een week rondgelopen met iets dat niet klopt. Meer praktische vragen over de behandeling staan bij de veelgestelde vragen.

Dat is een goede vraag om te stellen voordat je begint. Kom vrijblijvend kennismaken. We kijken naar je gebit en vertellen eerlijk wat je de eerste weken kunt verwachten, ook de minder prettige kant. Neem contact op en we plannen een afspraak in.